In Dehradun, in de ontvangstruimte van het hoofdkwartier van de Indiase topografische Dienst, worden de wanden gesierd door een ononderbroken reeks portretten van Surveyor-Generals, met na 1947 Indiase in plaats van Britse namen. In Jakarta of Cibinong bij het hoofdkwartier van het Direktorat Topografi Angkatan Darat (topografische dienst van het leger) bij Jl Kalibaru Timur no 47 of Badan Informasi Geospasial (de overkoepelende karteringsdienst, BIG), is er helemaal geen verwijzing naar de Nederlandse officieren die vóór 1950 landmeetkundige en karteringsoperaties in Indonesië leidden. Hun enige overblijfsel lijkt een marmeren stenen plaat te zijn die is ingemetseld aan de voorkant van de voormalige sociale zetel van BIG in Jakarta bij Jl Dr Wahidin Satu, met de tekst “Departement van Oorlog, IXe Afdeeling – Topografische Dienst” erop gegraveerd (zie afbeelding 9 in het artikel).
William Lambton’s driehoeksmeting van de kortste route door Zuid-India van Chennai naar Mangaluru. Wikipedia: The Great Trigonometrical Survey (geraadpleegd op 6 mei 2024).
Dit verschil in waardering voor prestaties uit het verleden kan worden verklaard door de koloniale oorlog die de Nederlanders tussen 1945 en 1949 tegen de Republiek Indonesië voerden, in tegenstelling tot de vreedzame machtsoverdracht in India. Dit artikel beoogt de ontwikkeling van de kartering van Nederlands-Indië, zoals beschreven in het boek Mapping the Netherlands East Indies (2025), in perspectief te plaatsen door deze te vergelijken met de karteringsontwikkelingen in Brits-Indië, een land met een vergelijkbare geschiedenis, waar Britse handelscontacten geleidelijk leidden tot territoriale steunpunten van de Britse East India Company (EIC) en uiteindelijk tot de overname ervan door de Britse regering.
Lees het volledige artikel in het nieuwe gedrukte nummer van Caert-Thresoor.
DR. F.J. ORMELING was emeritus hoogleraar Kartografie en lid van de Explokart onderzoeksgroep, Allard Pierson | Universiteit van Amsterdam.
Caert-Thresoor verschijnt 4 keer per jaar op papier. De redactie plaatst de inmiddels verschenen afleveringen met een vertraging van 3 jaar op de website.